Dziennikarstwo obywatelskie
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Dziennikarstwo obywatelskie (ang. citizen journalism) - rodzaj dziennikarstwa uprawianego przez niezawodowych dziennikarzy w interesie społecznym.
Jego powstanie i rozwój wiążą się z internetem, bo to medium - w przeciwieństwie do prasy, radia czy telewizji - umożliwia każdemu interaktywne współtworzenie swojej zawartości i jej masowy kolportaż. Internet pozwala na tworzenie i publikację artykułów w czasie rzeczywistym oraz wspólną pracę w sposób wirtualny dziennikarzy z całego świata.
Z dziennikarstwem obywatelskim wiążą się szczególnie informacyjne serwisy internetowe, które pozwalają internautom na współtworzenie swojej zawartości. Do popularności tego rodzaju dziennikarstwa przyczynił się utworzony w 2000 r. południowokoreański serwis Ohmynews, którego twórca ukuł termin dziennikarz-obywatel (ang. Citizen reporter). Jego sukces - a głównie dochody z reklam, z których portal wypłaca dostawcom informacji niewielkie honoraria - zachęciły koncerny medialne na całym świecie do tworzenia podobnych stron.
Spis treści |
[edytuj] Dziennikarstwo obywatelskie w Polsce
Za pierwszy polski serwis dziennikarstwa obywatelskiego uznawana jest polskojęzyczna wersja Wikinews, która powstała 19 lutego 2005 r. Kolejne serwisy dziennikarstwa obywatelskiego były otwierane przez profesjonalnych wydawców medialnych. W kwietniu 2006 r. Thinkmedia otworzyła serwis iThink.pl, a Polskapresse uruchomiła serwis Wiadomości24.pl. Na możliwość tworzenia informacji przez niezawodowych dziennikarzy nastawiły się także największe polskie portale internetowe. Jako pierwsza, Interia.pl uruchomiła w lipcu 2007 serwis Interia360.pl.
Zasięg serwisów dziennikarstwa obywatelskiego w internecie dynamicznie rośnie. W lutym 2007 wynosił on 4,15%, natomiast już rok później wzrósł do 12,25%. Niemal 25% czytelników tych serwisów to mieszkańcy obszarów wiejskich.[1]
Największymi (ze względu na liczbę użytkowników) serwisami dziennikarstwa obywatelskiego są (dane z lutego 2008 r.)[1]:
- Wiadomosci24.pl - 550 379
- Interia360.pl - 546 779
- iThink.pl - 258 910
- eioba.pl - 178 975
- salon24.pl - 146 086
Ponadto bardzo dynamicznie rośnie liczba serwisów dziennikarstwa obywatelskiego niezwiązanych z dużymi koncernami medialnymi.
[edytuj] Prawo prasowe w Polsce
Dziennikarze obywatelscy są dziennikarzami, w rozumieniu polskiego Prawa prasowego, jeżeli zajmują się redagowaniem, tworzeniem lub przygotowywaniem materiałów prasowych na rzecz i z upoważnienia redakcji.[2] Oznacza to, że dziennikarzom obywatelskim przysługują takie same prawa (np. prawo dostępu do informacji) i obowiązki (np. obowiązek przestrzegania etyki zawodowej i zachowania szczególnej staranności i rzetelności przy zbieraniu i wykorzystywaniu materiałów prasowych[3]) co zawodowym dziennikarzom. W rezultacie, dziennikarze obywatelscy podlegają ochronie przed bezprawnym zmuszaniem do publikowania lub zaniechania publikowania materiałów prasowych oraz tłumieniem krytyki prasowej. Jednocześnie sami ponoszą odpowiedzialność cywilną i karną za swoje publikacje. Odpowiedzialność taką ponosi także dziennikarz będący redaktorem, w rozumieniu Prawa prasowego, nawet wówczas gdy swoją pracę wykonuje niezawodowo.
[edytuj] Krytyka
Dziennikarstwo obywatelskie krytykowane bywa za uogólnianie, jednostronne przedstawianie poglądów i niedochowywanie staranności w postaci umożliwienia wypowiedzenia się obu stronom opisywanej sytuacji. Podkreśla się także, że duża ilość publikacji dziennikarzy obywatelskich jest jedynie przeredagowaniem doniesień zawodowych dziennikarzy.[4]
Poddawane krytyce są także serwisy dziennikarstwa obywatelskiego tworzone przez koncerny medialne, jako służące jedynie lepszemu pozycjonowaniu stron internetowych podstawowych tytułów prasowych oraz zwiększaniu ruchu użytkowników na ich stronach .[5]
[edytuj] Perspektywy rozwoju
Zdaniem specjalistów dziennikarstwo obywatelskie będzie się wciąż dynamicznie rozwijać. Podkreśla się przewagę dziennikarzy obywatelskich w postaci lepszej znajomości lokalnych kontekstów zdarzeń, braku ograniczeń w postaci sztywnej linii programowej czy surowej oceny kolegiów redakcyjnych. Nie bez znaczenia jest także łatwość i szybkość zamieszczania materiałów, która może stanowić o przewadze dziennikarzy obywatelskich nad zawodowymi.[4]
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Megapanel PBI/Gemius: Dziennikarstwo obywatelskie w internecie (pol.). 2008-06-04. [dostęp 2009-09-01].
- ↑ Art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe. (Dz. U. z 1984 r. Nr 5, poz. 24)
- ↑ Art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe. (Dz. U. z 1984 r. Nr 5, poz. 24)
- ↑ 4,0 4,1 Magdalena Szpunar: Dziennikarstwo obywatelskie w dobie Internetu (pol.). Zeszyty Naukowe Świętokrzyskiego Centrum Edukacji na Odległość, 2007. [dostęp 2009-09-01]. (.pdf)
- ↑ Piotr Waglowski: "Dziennikarstwo obywatelskie" nie istnieje, ponieważ nikt mi za to nie zapłacił (pol.). VaGla.pl Prawo i Internet, 2009-03-21. [dostęp 2009-09-01]. (.pdf)
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne
| Dzieciobójstwo we Francji: Matka przyznała się do winy |
|
47-letnia kobieta przyznała się do zabójstwa ośmiu noworodków i ukrycia ich ciał w dwóch miejscach w miasteczku Villers-au-Tertre na północy Francji - poinformowała agencja Reutera.
|
| Zmarł aktor Ryszard Barycz |
|
Aktor Teatru Współczesnego w Warszawie Ryszard Barycz, znany także z filmowych ról w m.in. "Młodości Chopina", "Zemście", "Szatanie z siódmej klasy", nie żyje. Artysta miał 86 lat.
|
| Podatek VAT wzrośnie "na jakiś czas"? |
|
Szef klubu PO Tomasz Tomczykiewicz zapowiedział, że nie będzie podwyżki podatku PIT, CIT i składki rentowej, natomiast została rozpoczęta dyskusja o czasowej podwyżce podatku VAT "w niewielkim stopniu".
|
| Były strażnik z Bełżca oskarżony przed sądem dla nieletnich |
|
Były strażnik w niemieckim obozie zagłady Bełżec 88-letni Samuel Kunz został oskarżony przed sądem dla nieletnich, bo w chwili popełnienia zarzucanych mu czynów nie miał jeszcze ukończonych 21 lat - wyjaśnił rzecznik sądu w Bonn Matthias Nordmeyer.
|
| IMGW: Zagrożenia powodziowego nie ma |
|
W najbliższych dniach w dorzeczu Wisły, Odry i Warty nie ma zagrożenia powodziowego. Mimo ostatnich intensywnych opadów deszczu na południu Polski sytuacja hydrologiczna stabilizuje się - poinformował Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej.
|